Ik ben omdat wij zijn

Sommige plekken bezoek je. Andere plekken bezoeken jou. De Tempelhof in Winssen behoort tot die laatste categorie. Wie er rondloopt, ziet water, bomen, beelden en symmetrie. Maar wie even blijft stilstaan, ontdekt iets anders. Een gedachte die langzaam bezit neemt van de wandelaar. 

‘Ik ben omdat wij zijn.’ Ubuntu. Een eeuwenoude Afrikaanse levenswijsheid die Huub en Adelheid Kortekaas midden in het Land van Maas en Waal een tastbare vorm gaven. Niet als theorie, maar als landschap. Niet als kunst om naar te kijken, maar als kunst om in te leven. Huub is bijna twee jaar geleden overleden. Adelheid is ernstig ziek. Daarmee dringt een ongemakkelijke vraag zich op: wat gebeurt er straks met het levenswerk dat juist bedoeld is om langer mee te gaan dan één mensenleven?

In onze tijd worden gebouwen moeiteloos tot monument verklaard. Maar ideeën hebben geen monumentenstatus. Die overleven alleen wanneer mensen bereid zijn er verantwoordelijkheid voor te nemen. Juist daarom verdient De Tempelhof meer dan bewondering. Het verdient opvolging. Niet omdat alles van vroeger bewaard moet blijven. Integendeel. Alleen wat ook morgen betekenis heeft, is het bewaren waard. De Tempelhof vertelt een verhaal dat actueler is dan ooit: dat de mens geen eiland is, dat natuur en cultuur elkaar nodig hebben en dat rijkdom pas waarde krijgt wanneer zij wordt gedeeld.

Ubuntu dus. Misschien ligt daarin ook de opdracht die Adelheid ons meegeeft. Niet: zorg goed voor onze Tempelhof. Maar: zorg ervoor dat deze plek van de wereld kan blijven. Dat vraagt geen eigenaar, maar rentmeesters. Geen bezitters, maar dragers van een gedachte. Ergens tussen Maas en Waal ligt een tuin waarin kunst, natuur en filosofie elkaar ontmoeten. Een zeldzaam Gesamtkunstwerk, gegroeid uit liefde, geduld en overtuiging. Sommige nalatenschappen verdeel je. Andere mag je alleen doorgeven. Want uiteindelijk geldt ook hier die ene eenvoudige zin: Ik ben omdat wij zijn. Wie vanuit bestuur, fondsen of maatschappelijke betrokkenheid wil meedenken of bijdragen, kan contact opnemen via: adelheid@de-tempelhof.nl.

Door Peter Fontijn