Tanja (links) en een impressie van oudejaarsavond in Oekraïne.
Tanja (links) en een impressie van oudejaarsavond in Oekraïne. Foto: Eigen foto

Jaarwisseling met tradities uit diverse culturen

Mens

BEUNINGEN - Als wij oliebollen bakken, ontkurkt Nieuw-Zeeland al de champagne om het nieuwe jaar in te luiden. In China daarentegen vieren ze veel later hun eigen Nieuwjaar. Een gesprek met bezoekers van het wekelijkse Taalcafé in de bibliotheek levert nog meer informatie op over gebruiken in andere landen. En oliebollen? Dat is zeker niet voor iedereen een lekkernij.

Tazegul, een jonge vrouw, woont vijf maanden in Nederland. Ze is opgegroeid in Turkmenistan. ‘Het nieuwe jaar staat symbool voor de goede dingen die er gaan komen,’ vertelt ze. ‘De kinderen vieren op school al oudjaar met mooie kleren. Het is een soort carnaval. Wij vieren oudejaarsavond met feestelijk gedekte tafels vol lekkere hapjes. Dat is voor familie en buren die even binnenwippen, wat eten en dan weer verder gaan.’
Fanny is geboren in China. Ze woont al lang in Nederland. Ze viert het Nederlands Oud en Nieuw met lekker eten. Tevens viert ze het Chinese nieuwjaar waarmee ze opgegroeid is. Dit feest begint in 2023 op 22 januari, dat is de dag van de tweede nieuwe maan na de kortste winterdag.
Tanja’s thuisland is Oekraïne. Zij vieren 31 december oudjaar en 7 januari Kerstmis. Traditie is dat ze op oudejaarsavond cadeautjes aan elkaar geven. Rond 23.30 uur gaat men aan tafel voor een feestmaal met allerlei hapjes, speciaal daarbij is de Olivier Salade. Haar gezicht betrekt wat als we het over dit jaar hebben. Er is geen feeststemming. Tanja komt wel samen met haar buren op de Asdonck.

Ali, opgegroeid in Iran, woont zeven jaar in Nederland. ‘In Iran is het lentefeest belangrijk’, vertelt hij. ‘Dat wordt gevierd op 21 maart en duurt dertien dagen. Het getal zeven is belangrijk, er worden bijvoorbeeld zeven kleine, zoete hapjes geserveerd. Ik ken de Nederlandse oliebollen’, bevestigt hij. ‘Ik help ze bakken bij de kerk. Hij trekt lachend zijn neus op. ‘Als ik de hele dag in de baklucht heb gestaan, hoef ik er geen meer.’

Wesme groeide op in het oostelijk deel van Turkije. Ze kent net als Ali het lentefeest of Nevruz op 21 maart en het getal zeven en de bijbehorende hapjes. ‘Het lijkt op wat in Nederland Pasen is’, merkt ze op. ‘Ik herinner me een vuur waar we overheen sprongen en waardoor we dan symbolisch werden gereinigd. Ik woon nu meer dan dertig jaar in Nederland, maar sta elk jaar nog even stil bij het lentefeest.’

Zo heeft elk land een eigen ritueel en een eigen datum. Universeel is dat alle aanwezigen het volgende jaar zien als een feestelijke nieuwe start. Zij wensen iedereen een goede jaarwisseling.

Door Elly Hagen