Reportage Jos Kruisbergen over de kwetsbaarheid van Maas en Waal

WAMEL - Tientallen Wamelnaren benaderden Jos Kruisbergen met een dringend verzoek: maak een film over de plannen van de gemeenteraad van West Maas en Waal met betrekking tot de herinrichting van de uiterwaarden. Als het aan de plannen ligt wordt het gebied grootschalig afgegraven en dat zou een rampzalige impact kunnen hebben op de veiligheid en toekomst van deze kwetsbare streek.

Om te begrijpen waar deze zorgen vandaan komen, besloot Jos de archieven in te duiken. De bevindingen van waterbouwkundigen en vooraanstaande professoren spreken boekdelen. Zij waarschuwden al jaren geleden voor de kwetsbaarheid van Maas en Waal. ‘Deskundigen vertelden dat als je de kleilaag eraf haalt, je de kraan openzet, omdat een kleilaag het water langer vasthoudt’, aldus Jos. Toch blijven er experts die beweren dat het wél kan. Maar wie de beelden van Kerstmis 1993 herinnert, weet hoe desastreus hoogwater kan zijn.

Rien Brands, een Wamelnaar die vlakbij de dijk woont, liet destijds zien hoe ernstig de situatie was. Hij verwijderde een tegel aan de voet van de dijk en voelde met zijn hand hoe een krachtige waterstroom zich een weg baande onder de dijk. Een ander schrijnend voorbeeld was te zien bij de camping in Dreumel, waar een enorme wel het gebied bedreigde. ‘Als we die wel niet onder controle hadden gekregen, was Maas en Waal overstroomd’, vertelde Bernhard Gremmen, een oud-poldermedewerker.

In 1995 stond het water de Maas en Walers opnieuw aan de lippen. Het hele gebied moest evacueren. Mensen en vee werden in allerijl in veiligheid gebracht. De beelden van verlaten dorpen en overvolle opvanglocaties staan op het netvlies van inwoners gebrand.

‘Dit zijn herinneringen die niet vergeten mogen worden’, vertelt Jos. Hij vervolgt: ‘Wat de gemeenschap extra zorgen baart, is dat de gemeenteraad lijkt te zwichten voor de druk vanuit de Provincie. De boodschap van Jos aan de gemeenteraad luidt daarom: ‘Kies voor de inwoners, niet voor de provincie. Zodra het water zijn greep verstevigt, is er geen weg terug. We moeten opkomen voor de veiligheid en de toekomst van Maas en Waal, zoals deze gemeenschap dat altijd heeft gedaan: door samen de strijd tegen het water aan te gaan.’

De film over deze dreiging is nu te zien op de website.